Yurt dışında  yürütülen Doğu Türkistan  milli hareketi ve davasının öncü  ve önemli simalarından 1992’de İstanbul’da toplanan Doğu Türkistan Milli Kurultayında Kurultay başkanlığına seçilen Avustralya Doğu Türkistan Derneği’nin kurucusu ve uzun süre başkanlığına yürüten   hayatını  ana yurdu Doğu Türkistan’ın özgürlük ve bağımsızlık mücadelesine adayan şair-yazar  Ahmet İgemberdi 89 yaşında  20 Nisan 2026’de  yaşadığı Avustralya’nın Adelaide kentinde hakkın rahmetine kavuşmuştur. 

 Diasporada yaşayan Doğu Türkistan Türklerinin  Saygın  Aksakalı ve  önemli Aydınlarından Uygur toplumunun önde gelen, şair ve  yazarlığının yanında mücadeleci  kimliği ile tanınan Ahmet İgemberdi’nin vefatı ettiği haberi Uygur toplumunda kaygı ve üzüntü ile karşılandı.

Dünya Uygur Kurultayı ve Avustralya Doğu Türkistan Derneği başta olmak üzere  dünyanın 28 ülkesinde yaşayan Uygur  Türkleri ve kurdukları STK.ları peş peşe Taziye mesajları yayınlayarak vefat  haberini   ve üzüntülerini dile getirdiler. Sosyal medya üzerinden Ahmet İgemberdi’nin vefatı  ile ilgili yoğun paylaşımlar yapıldı  vefat haberi   ve  Türk basınında  sıkça yer aldığı görüldü. Ahmet İgemberdi’nin vefat haberi Türkistan Cumhuriyetlerinde yaşayan Uygur Toplumu başta  Türk dünyasında derin üzüntüye neden oldu.  Avustralya ve Türkiye başta olmak üzere çeşitli ülkelerde yaşayan merhumun Sevenleri, muhlisleri, dava arkadaşları  öğrencileri  onun mücadeleci kişiliğine, kararlılığına ve halkına olan bağlılığına vurgu yapan  görüş ve duygularını paylaştı. Uygur Toplumu merhum İgemberdi’nin sadece bir  şair ve yazar değil, aynı zamanda bir  kanaat ve  dava önderi yolbaşçı olduğunu ifade ederek Doğu Türkistan  davasında kendileri için bir ilham kaynağı, bir yol  gösterici  önder, özgürlük ve  bağımsızlık   davasında fikri ve fiili ilham kaynağı olduğunu  belirttiler.

  İgemberdi’nin  Cesurca Özgürlük Mücadelesi  Genç Nesillere  İlham ve Örnek Olmaya Devam Ediyor

Doğu Türkistan milli mücadelesinde gerek Doğu Türkistan’da gerekse yüksek öğrenim için gittiği Özbekistan’da ve Rusya’da dava arkadaşları  ile yaptığı   her şart ve şeraitte  vatanı ve davası için  cesurca  girişimleri, yaptığı çıkışları ve hizmetleri  diasporada yaşayan   Uygur toplumunda derin izler bırakan bir Mücadeleci kişilik olarak tanınıyor. Özellikle  onun  özgün fikri ve  cesurca fiili çalışmaları ile genç nesiller üzerinde  derin izler bıraktığı ve genç nesiller üzerinde önemli bir  yeri ve etkisi olduğu  açıktır. Onun fikirleri, eserleri ve verdiği mücadele, Doğu Türkistan meselesine yeni  yol   ve  yöntemler ve duyarlılıklar  kazandırmaya devam ediyor.

1991 yılında Sovyetlerin tarihin karanlık çukurlarına gömülmesi ve Türkistan Halklarının boy adları ile de olsa 5 bağımsız Cumhuriyet olarak yeniden tarihteki şerefli yerini alması Doğu Türkistan toplumunda büyük bir heyecan ve sevince sebep olmuştu. Doğu Türkistan davasına hizmeti hayatının ayrılmaz bir parçası ve olmazsa olmazı olarak kabul eden İgemberdi   Doğu Türkistan Türklerinin bu heyecan ve sevincini ” Türkistanlı Soydaşlarıma Çağrı” başlığı ile   Uygurca kaleme aldığı  bu önemli makalesi  Türkiye başta Avustralya, ABD ve diğer Ülkelerde çeşitli dillerde yayınladı. Kazakistan’da  neşredilen Uygur Avazı gazetesinde Uygurca, Kazakça ve Rusça  ve Kirgizistan/Bişkek’te çıkan İttifak(Birlik) gazetesinde ise Kırgizca Uygurca ve Rusça olarak  yayınlandı. 12 sayfa hacmindeki bu açık mektupta Türkistanlı Soydaşlarımıza ortak tarih, kültür ve ortak değerlerimiz hatırlatılıyor ve Uygur Türklerinin  kadim Türkistan Topraklarındaki bu  özgürlük ve bağımsızlık nimetlerinden mutlaka  en kısa zamanda kavuşacağını olan inancını belirtiyor ve  ” Uygur Kardeşlerinizin özgürlük ve bağımsızlık mücadelesine destek olunuz!” ‘ olunuz çağrısında bulunuyordu.

Ahmet İgemberdi’nin  bu Açık Mektubu büyük ses getirmiş ve Türkistan ülkeleri  kamu oyunda  çok  olumlu karşılanmıştı.Türkistan aydınları bu açık çağrı ile ilgili yazalar kaleme alarak yayınlamışlardı.  Bu  açık mektubu  başta diğer  çeşitli makaleleri ve yürüttüğü fikir mücadele  Türkiye ve Türkistan aydınlarının   geniş bir kesim tarafından tanınıyordu. Ahmet  İgemberdi’nin bu fikri ve fiili çalışmaları  Doğu Türkistan halkının siyasi ve kültürel sorunlarının Türk dünyası ve uluslararası toplum tarafından daha yakından tanınması ve bilinmesini sağlamıştır.

İgemberdi bütün bunların yanında  eserlerinde  Çin’in soykırım tehdidindeki  Uygur milli  kimliği,  dini ve kültürel miras ve özgürlük ve bağımsızlık mücadelesi gibi konulara sıkça yer verdi. Onun kaleme aldığı çeşitli yazılar Doğu Türkistan  toplumunun karşı karşıya olduğu zorlukların uluslararası kamuoyuna aktarılmasında  bir haylı etkili olmuştur.