UYGUR HABER VE ARAŞTIRMA MEREKEZİ(UYHAM)
İngiltere/Londra merkezli Uluslararası insan hakları kuruluşu Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International-Aİ.) Çin işgal rejimine yönelik bir çağrı yayınladı. Çağrıda halen Çin’de tutuklu bulunan Uygur iş insanı Ekber Esat’ın şartsız olarak bir an önce serbest bırakılmasını talep etti.
Uluslararası Af Örgütü’nün yayınladığı bildiri şöyle : ” Uygur İş adamı Ekber Esat yaklaşık 10 yıldır cezaevinde tutuluyor. Kendisi 2016 yılında ABD’de katıldığı bir değişim programından döndükten kısa süre sonra ortadan kaybolmuş daha sonra ulaşılan bilgilere göre Urumçi’deki bir Çin Mahkemesinde gizli olarak yapılan bir yargılama sonucunda “etnik nefreti kışkırtmak” suçlamasıyla 15 yıl hapis cezasına mahkûm edildiği bilgisine ulaşılmıştır. Ekber Asat’ın gizli yargılama yargılama süreci ile ilgili ailesine hiç bir bilgi verilmediği ve kendisini savunabilmesi için Avukat tutmasına iizin verilmediği belirtilmektedir. 2021 yılında ailesiyle yapılan ilk görüntülü telefon görüşmesinde Ekber Asat’ın Asat’ın ciddi sağlık sorunları yaşadığı gözlemlendi. Hapishanedeki yetersiz beslenme, güneş ışığı eksikliği ve sağlık hizmetlerine erişimdeki sorunların ve diğer eksiklikler uluslararası insan hakları normlarının altında olduğu açıktır.2025 yılında gerçekleşen yüz yüze görüşmede ise ailesinin endişelerinin daha da arttığı belirtildi. Özellikle uzun süreli tutukluluğun Esat’ın hem fiziksel hem de psikolojik sağlığı üzerinde ciddi etkiler yarattığı kaydedildi.
Urumçi’deki ÇKP Rejmi Yetkilerine Çağrı
Amnesty International açıklamasında Urumçi’deki ÇKP Yetkilerine şu çağrı bulunduğu açıkladı :
= Uygur iş adamı Ekber Esat’ın Hapishanedeki bu sağlıksız durumunun dikkate alınarak bir an önce serbest bırakılması
= İnsan haklarına duyarlı kişiler ve STK.larının Ekber Esat’in biran önce şartsız olarak serbest bırakılması için Çinli yetkililere her türlü iletişim araçlarını(mektup,Email ve diğerlerini)kullanarak Çin yönetimine müracaat etmelerini
= Bunlar yapıldığı takdirde Çin yönetiminin insan hakları ihlallerine sor vermesi konusunda uluslararası baskıyı arttıracağı ve adelet çağrısının güçleneceği açıktır.
Dr. Reyhan Esat : Çin Kardeşimin 10 yılını zorla Çaldılar
Ekber Esat’in ABD’de yaşayan Hukukçu ve insan hakları Aktivisti Ablası Dr.Reyhan Esat Asat’ın Uluslararası Af Örgütü’nün Kardeşinin serbest bırakılması ile ilgili yaptığı açıklamada “ Çin Yönetimi Kardeşimin 10 yılını haksız ve hukuksuz olarak çalmıştır. Kardeşimin bir an önce şartsız olarak serbest bırakılmasını talep ediyorum. Kardeşim artık bir gün dahi olsa Çin zindanlarında kalmamalı.”şeklinde konuştu.
Uzmanlar; Uluslararası insan hakları örgütlerinin, Çin’in işgalindeki Doğu Türkistan’da yaşayan Türklere yönelik insan hakları uygulamaları nedeniyle Çin’e yönelik eleştirilerini sürdürürken, Ekber Esat’ın durumunun bu kapsamda sembol vakalardan biri olarak öne çıktığını belirtiyorlar.
