UYGUR HABER VE ARAŞTIRMA MERKEZİ(UYHAM)
Çin’deki insan hakları ihlalleri ile ilgili yayınları ile öne çıkan Roma merkezli Acı Kış(Bitterwinter.org) haber sitesinde Çin’deki aile ve yakınlarının can güvenliği nedeniyle gerçek adını açıklayamayan ve Zu Huma takma adını kullanan Çinli aktivist ve yazar’ın kaleme aldığı ” Kendi Vatandaşlarını tehdit olarak gören ve Çok Korkan bir Devlet : Çin Halk Cumhuriyeti ” başlıklı makalesinde Çin’deki gerçek durumu belgeleriyle gözler önüne seriyor. Çinli yazar Zu’ makalesinde ÇKP diktatölüğündeki ÇKP’lı Yönetilerin insanları rüşvet alarak nasıl soyduğu ve ÇKP rejimindeki çürümüyi : ” Çin Komünist Partisi iktidarındaki Çin’deki sistemde Ülkeden Çıkabilmenin ve yurt dışına seyahat edebilmek çok önemli bir ayrıcalıktır. ÇKP diktatoryal sistemi, ülkesine gelen normal ve sıradan ziyaretçileri sürekli takip, kontrol ve 7/24 dijital izleme ile onları gözetliyor ve onları zor durumda bırakır. ÇKP Rejimi karşıt fikirli herkesi suçlu görmektedir. Onların yurt dışına seyahatları yasaklanmıştır. Ancak, rejim karşıtları muhalifler neyse ki az da olsa ÇKP Rejimi yetkililerine büyük paralar(Rüşvet) ödeyerek çıkış yollarını bulmaya devam edebilmektedir.” sözleri ile ÇKP rejiminin insanlık dışı baskılarını gözler önüne sermektedir. Yazının Türkçe aktarımını bilgilerinize sunuyoruz.(UYHAM)
Çin Devlet Konseyi, 15 Eylül’de yürürlüğe giren ülkeye giriş çıkışları düzenleyen yeni düzenlemeleri uygulamaya başladı. g On dokuz maddeden oluşan bu metin, ÇKP rejiminin göçmenlik ve vize işlemleri yapan Kurumları ve bu kurumlarda çalışan memurlarının yetkilerini genişletiyor ve ülkeyi terk etmek isteyen Çin vatandaşları üzerinde yeni kontrol katmanları getiriyor. Düzenleme kamuya açık olup bağlayıcıdır. Üslubp idari olsa da, sonuçları politiktir. Bu uygulama Ulusal egemenliği, güvenliği ve kalkınma çıkarlarını koruma aracı olarak tanımlanmıştır. Aynı zamanda, sıradan yolcuları benzeri görülmemiş bir inceleme altına alan bir yapı da oluşturmaktadır.
Yönetmelik, amacını belirten bir açıklama ile başlıyor. Giriş ve çıkış yönetimini standartlaştırmayı ve yolcuların yasal haklarını korumayı amaçladığını belirtiyor. Ayrıca ulusal egemenliği, güvenliği ve kalkınma çıkarlarını da korumayı hedeflendiği öne sürülüyor. Bu çift dilli ifade metnin tamamında yer alıyor.
2. Madde, : yurt dışına seyahat eden Çin vatandaşları için güvenlik risklerini önleme sistemini kuruyor. Devlet Konseyi’nin yetkili birimlerine yurt dışı güvenlik uyarıları ve seyahat destinasyonu risk uyarıları yayınlama yetkisi veriyor. Vatandaşlara yüksek riskli ülke veya bölgelerden kaçınmaları talimatını veriyor. Göçmenlik yetkililerine yolcuları riskler konusunda uyarma ve gerektiğinde en yüksek risk seviyesinde değerlendirilen destinasyonlara seyahat etmekten caydırma ve engelleme yetkisi veriyor. Yönetmelik, bunun kişisel güvenliği ciddi şekilde tehlikeye atan olayların sık sık meydana geldiği ülke veya bölgeler için geçerli olduğunu belirtiyor. Dil geniş kapsamlı ve yetkililere geniş bir takdir yetkisi bırakıyor.
3. Madde : en önemli hükümlerden biridir. Bu madde, çıkış, giriş, kalış veya ikamet başvurusu yapan yolcuların verdikleri gerekçelerin doğru ve yasal olması gerektiğini belirtir. Göçmenlik ve vize yetkililerine ilgili durumları araştırma ve yolculardan belge, materyal, elektronik veri ve diğer bilgileri sunmalarını veya vermelerini isteme yetkisi verir. Yolcuların yönetim ile işbirliği yapması gerektiğini zorunlu kılıyor. Ayrıca, yanlış materyaller veya yanlış beyanların yetkililere çıkış veya girişi reddetme hakkı tanıdığını da ifade eder.
Yönetmeliğin bu kısmı ikinci bir gelişmenin de temelini oluşturdu. Çince sosyal medyada bir genelge yayınlandı. Bu genelge, 350.000’den fazla takipçisi olan ve yaz boyunca Çin havaalanlarında ek çıkış formları ve telefon aramalarıyla ilgili paylaşımlar yapan “Luo Xiang” (@LUOXIANGF) adlı kullanıcının X hesabı tarafından paylaşıldı. Genelge, Gong Yi Chu Ru (2026) No. 831 belge numarasını taşıyor. Üzerinde Ulusal Göçmenlik İdaresi’nin adı damgalanmış ve 31 Ağustos 2026 tarihli. Herhangi bir resmi hükümet gazetesinde yer almıyor. Orijinalliği bağımsız olarak doğrulanamıyor. Yetkililer doğrudan bir yalanlama yapmadı. Genelgenin kendisini ele almadan, yönetmeliğin abartılı bir yorumlanması olarak nitelendirdikleri şeyi eleştirdiler.
Bu genelge, Madde 3 için bir operasyonel kılavuz gibi okunuyor. Altı bölüme ayrılmış bir formu tanımlıyor. İlk bölüm kimlik ve siyasi bilgileri kapsıyor. İsim, cinsiyet, doğum tarihi, uyruk, belge türü ve numarası ile telefon numarası isteniyor. Yolcuların çalışma birimi, departman, mevcut görev ve rütbe ile siyasi bağlılıklarını belirtmeleri isteniyor. Ayrıca en yüksek derece, okul ve bölüm, yurtdışı eğitim, akademik çalışmalar ve patent sahipliği; kan grubu, tıbbi geçmiş, önemli hastalık, aşılar ve engellilik durumu; parmak izi, iris verileri ve yüz tanıma verileri; askerlik hizmeti, yedek statüsü ve terhis bilgileri de isteniyor.
İkinci bölüm seyahatle ilgili. Varış yeri, kalkış tarihi, uçak veya gemi numarası, beklenen dönüş ve ayrılma nedeni; yurt dışındaki ve transit ülkelerdeki otel adresleri; seyahat arkadaşlarının isimleri, akrabalık ilişkileri ve telefon numaraları; seyahati onaylayan yetkilinin adı, unvanı, telefon numarası ve e-posta adresi ile personel departmanı dosyalama durumu ve onay dosya numarası isteniyor. Yanınızda taşıdığınız nakit ve döviz miktarı; değerli eşyaların ve gizli bilgilerin listesi; telefonun IMEI numarası, bilgisayarın MAC adresi ve Çin dışında kullanılacak SIM kart veya yabancı numara da isteniyor. Ayrıca yurt dışındaki acil durum irtibat kişisi, yurtdışı seyahat sigortacısının poliçe numarası ve yardım hattı numarası da soruluyor.
Üçüncü bölüm aileyle ilgili. Eş, baba, anne, çocuklar, kayınvalide/kayınpeder ve kardeşlerin her birinin adı, kimlik numarası, mesleği ve unvanı, doğum tarihi, okulu, uyruğu ve yurt dışındaki durumu; varsa ikinci pasaportu, yabancı daimi ikametgahı, yabancı uyruğu, uzun süreli ikameti veya uzun süreli vizesi; yurt dışındaki yakın akrabaları, diğer yurt dışı akrabaları ve yurt dışındaki arkadaşları isteniyor. Ayrıca beş yıllık çıkış kayıtları ve on yıllık yurt dışında geçirilen süre de soruluyor.
Dördüncü blok dijital yaşamla ilgilidir. WeChat, QQ, Telegram, WhatsApp, Weibo, Douyin, Xiaohongshu, Zhihu ve forumlardaki hesaplar; Facebook, Instagram, X, LinkedIn ve YouTube; günlük kullanılan tarayıcı; e-posta; bulut depolama; yapay zeka platformları; VPN araçları; sunucular ve sık ziyaret edilen yurtdışı web siteleri hakkında bilgi istenmektedir.
Beşinci blok para ile ilgili. Ev adresi, araçlar, hisse senetleri, fonlar, dijital varlıklar ve şirket öz sermayesi; yurt içi banka hesapları, yurt dışı banka hesapları, ipotekler, araba kredileri, tüketici kredileri ve büyük borçlar soruluyor.
Altıncı blok güvenlik ve mahkemelerle ilgilidir. Sınıflandırma düzeyi, güvenlik izni, gizlilik eğitimi, gizlilik anlaşmaları, sızıntı kayıtları ve güvenlik inceleme durumu; sabıka kaydı bulunmadığına dair belge, idari cezalar, davalar ve tahkimler, mahkeme tüketim limitleri ve hileli hükümlü borçlu listeleri istenmektedir.
Son satırda, her istasyonun listeyi kesin bir emir olarak ele alması gerektiği belirtiliyor. Tüm birimlerin buna büyük önem vermesi, her doğrulama gerekliliğini titizlikle uygulaması ve tam uyumluluğu sağlaması gerektiği ifade ediliyor.
Daha önce de belirtildiği gibi, genelge henüz doğrulanmadı. Ayrıca, 3. maddenin pratikte nasıl uygulanacağına dair soruları gündeme getirecek kadar ayrıntılı.
Yönetmeliğin kendisi, genelge değil, çıkış yasaklarını genişletiyor. Madde 4, göçmenlik yetkililerine, belge sahteciliği veya yasadışı sınır geçişi nedeniyle idari gözaltına alındıktan sonra altı aydan üç yıla kadar çıkış yasağı getirme yetkisi veriyor. Ulusal güvenlik ve çıkarları tehlikeye atan yurt dışı faaliyetlerde bulunan Çin vatandaşlarının çıkış yasağı getirilmesine izin veriyor. Sanayi veya teknolojik güvenliği tehlikeye atabilecek ihracat kontrolü veya teknoloji ticareti yönetimi ihlalleri nedeniyle çıkış yasağı getirilmesine de izin veriyor.
Vize veya limanda yalan beyanda bulunan yabancılar bir ila beş yıl süreyle ülkeye girişten men edilebilir. Giriş-çıkış aracılık hizmeti veren acentelerin göçmenlik dairesine kayıt yaptırmaları zorunludur. Yurtdışı firmalar bu hizmetleri Çin içinde satamazlar. Yanlış bilgi yayınlayan, sahte belgelerin temin edilmesine yardımcı olan, kişisel bilgileri ifşa eden veya sınır ötesi yasa dışı faaliyetlere yardımcı olan acenteler para cezası ve faaliyet durdurma cezasıyla karşı karşıya kalırlar.
Çin Siber Alan İdaresi, düzenlemenin yüksek riskli destinasyonları, dolandırıcılığı, kumarı, telekom dolandırıcılığını ve yasadışı teknoloji transferini hedef aldığını söyledi. Normal turizm, aile ziyaretleri ve eğitim faaliyetlerinin bu düzenlemeden etkilenmediğini belirtti. Bu resmi açıklama. Ancak düzenlemenin geniş kapsamlı ve baskıcı dili farklı bir hikaye anlatıyor.
Bu düzenleme, sıradan Çin vatandaşlarını herkesten daha fazla etkileyecek. Çin’den ayrılmak isteyen suçlular uzun zamandır yolsuzluğa başvuruyor. Çin, dünyadaki en yüksek polis yolsuzluğu oranlarından birine sahip. Havaalanlarındaki ve sınır kapılarındaki memurlar da bu sistemin bir parçası. Suçlular, kayıtlarının silinmesi veya gizlenmesi için para ödüyor. Çıkış kısıtlamalarının kaldırılması, pasaport alınması ve sınır kontrollerinden geçilmesi için para ödüyorlar. Bunu yapmaya devam edecekler. Yurtdışına kaçmak isteyen dini muhalifler de aynı şeyi yapmaya memnuniyetle devam edecekler. Yolsuzluk bir piyasadır. Düzenlemeler talep yaratır. Fiyatlar yükselir. Bu düzenleme, parası, bağlantıları veya ayrılmak için çaresiz bir ihtiyacı olanları durdurmayacak. Aksine, parası olmayanları zor durumda bırakacak.
Sızdırılan genelge gerçek olabilir veya olmayabilir. Ancak düzenleme gerçektir. Bu düzenleme, kendi vatandaşlarından korkan ve ayrılmanın geri alınabilen bir ayrıcalık haline geldiği bir yapı oluşturan bir rejimi tasvir etmektedir.
