Uygur Araştırmaları Merkezi Müdürü olan Abdulhakim Idris, “Kızıl Kıyamet” isimli kitabının lansmanı ve çeşitli rapor sunumları için gittiği Malezya’da, havaalanına inişinde Kraliyet Malezya Polisi tarafından gözaltına alındı. Uygur Hareketi İcra Direktörü Rushan Abbas’ın eşi olan Idris’in, herhangi bir hukuki gerekçe sunulmadan 21 saat boyunca kısıtlı imkanlarla tutulduğu bildirildi.

DİPLOMATİK BASKI VE ZORLA DEPORT

Gözaltı süresince ABD pasaportuna el konulan Idris, dört emniyet görevlisinin nezaretinde zorla bir deportasyon uçağına bindirildi. Freedom House’a verdiği mülakatta Idris, Malezya’daki partnerinin kendisine, giriş yasağının doğrudan Pekin’den gelen baskılar sonucu uygulandığını doğruladığını aktardı.

Rushan Abbas, yaşanan sürece dair uluslararası topluma şu sözlerle seslendi:

“Pekin, bir üçüncü ülkeyi başarıyla silahlandırarak bir ABD vatandaşını gözaltına alıp sınır dışı etti. Bu, Uygur topluluğunun çok ötesinde tehlikeli sonuçlar doğurmaktadır. Abdulhakim’e Malezya’da yapılanlar, uluslararası toplum için bir uyanış çağrısı olmalıdır. Çin, egemen ülkelerin vatandaşlarına yönelik yasal savunuculuk faaliyetlerini engelleme çabalarını artırıyor. Eğer Çin Komünist Partisi’nin (ÇKP) saklayacak hiçbir şeyi yoksa, neden Abdulhakim gibi gerçekleri konuşan insanlardan bu kadar korkuyor?”

SİSTEMATİK TAKİP VE KAYIP AİLE ÜYELERİ

Çin’in Müslüman dünyasındaki faaliyetleri üzerine uzmanlaşan Idris, daha önce 2024 ve 2025 yıllarında Endonezya’da da benzer engellemelerle karşı karşıya kalmıştı. Kişisel hayatında da ağır bedeller ödeyen akademisyenin 24 aile üyesi 2017’den beri kayıp durumdayken, baldızı Dr. Gulshan Abbas ise sekiz yıldır Çin’de tutuklu bulunuyor.

İNSAN HAKLARI ÖRGÜTLERİNDEN TEYAKKUZ ÇAĞRISI

Uygur Hareketi, hiçbir aktivist veya araştırmacının Pekin’in kapsama alanı dışında olmadığını belirterek, dünya hükümetlerini ve sivil toplum kuruluşlarını ÇKP’nin insan hakları ihlallerini resmen tanımaya çağırdı. Yapılan açıklamada, sınır ötesi baskılara karşı acil yasal önlemler alınması ve ulusal egemenliğin korunması gerektiği vurgu