Çin’in  işgalindeki Doğu Türkistan’da etnik soykırımı bir an önce tamamlamak için Uygur aileleri zorla dağıttığı ve dağıtılan bu ailelerin kitlesel kaçırma kampanyası sonucunda 2018 yılına kadar  Uygurların  çoğunluğu oluşturduğu  Doğu Türkistan’ın güneyindeki 4 büyük yerleşim bölgesinden  çoğunluğu Uygur Türklerinden oluşan   en az 143.228 çocuğu aile ve  ebeveynlerinden  kopardıkları onları asimile ettikleri bildirildi.  

 Uygur Times haber sitesinin  İsveç merkezli Shahit.biz.com  tarafından yayınlanan  27 Temmuz 2026 tarihli yeni bir yeni bir analizini kaynak göstererek  verdiği bilgiye göre  haberin kaynağının Kaşgar’a bağlı Koneşeher(Eskişehir)  İlçesindeki resmi  kapsamlı  polis belgelerine dayanıyor. Konunun uzmanı Araştırmacılar,  bu  raporu hazırlarken  Uygur ailelerin zorla dağıtılarak ortadan kaldırılmasına dair 2018 yılında sızdırılan Kaşgar Konaşehir Polis gizli  belgeleri ile   işgalci Çin hükümeti arşivlerini ve  Toplama Kamplarına ait  verilerini kullandıkları belirtildi. Bu Çalışma,  Çin’in Uygurlara yönelik kitlesel baskı kampanyasının Uygur ailelerini ve çocuklarını nasıl etkilediğine dair en ayrıntılı değerlendirmelerden birini sunuyor.

Sadece bir ilçede bile binlerce çocuk ebeveynlerinden Ayrıldı.

Rapora göre,  Toplu gözaltılar ve  Çin tipi  Toplama kamplarının uygulanmaya başlandığı  2017’den beri  Kaşgar’in Konaşeher  ilçesinde  ailelerinden zorla koparılarak  kaçırılan 21.809   Uygur çocuğunun tesbit edildiği bildirildi.  Ülkedeki  Demografik  asimilasyon ve  Uygur aile ilişkisi verilerini kullanarak, ebeveynlerinden birinin veya her ikisinin kaçırılmasının ardından geride kalan 3.772 çocuğu belgelediler.

Araştırmacılar, bu sayının  asgari rakamların baz alındığı  bir minimum tahmin olduğunu belirterek, daha fazla belge ortaya çıktıkça daha fazla vakanın gün yüzüne çıkabileceğini kaydetti.

Analiz, ailelerin genellikle birden fazla çocuğa sahip olduğunu ortaya koydu. Ebeveynlerden birinin kaçırıldığı ailelerde ortalama 2,4 çocuk etkilenirken, 700’den fazla ailenin ebeveynsiz üç veya daha fazla çocuğu olduğu tespit edildi.

Rapor, çocukların  asimilasyona tabi tutulduktan sonraki  yaşam koşullarını hakkın bilgi vermiyor. Ancak,  birçok çocuğun yatılı okullara yerleştirildiği veya akrabalarının bakımına bırakıldığı bildirilmiş olsa da, her vakanın sonucunu belirlemek için mevcut kanıtların yetersiz olduğunu belirtti.

Genellikle önce babalar tutuklanırdı.

 Raporun hazırlanması evresinde, etkilenen aileler içinde tekrarlanan kaçırma olaylarının bir örüntüsünü de ortaya çıkardı.

Araştırmacılar, çoğu vakada önce babaların kaçırıldığını ve birçoğunun 2017’de uzun hapis cezalarına çarptırıldığını, annelerin ise 2018’de toplama kamplarına gönderildiğini tespit etti. Bu durum, kaçırılma tarihinin net bir şekilde belirlenebildiği tüm belgelenmiş vakaların yaklaşık %56’sını oluşturuyordu.

Bu bulgular,  Çin işgal rejiminin Uygur çocuklarını zorla kaçırma olaylarının genellikle her iki ebeveyni de evden ayırdığını ve çocukları birincil bakıcılarından mahrum bıraktığını göstermektedir.

Güney merkezli büyük ölçekli tahminler

Kaşgar’in Konaşeher(Eskişehir)  ilçesi  kayıtlarından  elde edilen verileri kullanan araştırmacılar, ilçedeki etnik Çinli  olmayan çocukların %4,22’sinin bir veya her iki ebeveyninin de gözaltında olduğunu tahmin etti.

Çünkü Doğu Türkistan’ın güneyindeki Uygur çoğunluklu ilçelerde kaydedilen kaçırma oranları benzer bir örüntü gösterdi, rapor bu oranları dört güney ilindeki (Kaşgar, Hotan, Aksu ve Kızılsu) Han olmayan çocuk nüfusuna uyguladı.

2019 Sincan İstatistik Yıllığı’ndaki nüfus verilerine dayanarak hazırlanan raporda, 2018 yılının sonuna kadar bu bölgelerdeki en az 143.228 çocuğun  ana veya babasının birlikte  hapsedildiği / kaçırıldığı tahmin ediliyor.

Etkilenen çocuk sayısının en yüksek olduğu tahmin edilen ilçe ve şehirler aşağıdaki gibidir:

• Kaşgar-Yopurga (Yerkand) İlçesi: yaklaşık 14.100 kişi
• Hoten – Karakaş İlçesi: yaklaşık 10.870 kişi
• Kaşgar- Kargalık İlçesi: yaklaşık 8.200 kişi
• Kaşgar- Merkez : yaklaşık 8.068 kişi
• Kaşgar-Feyizabat  İlçesi: Yaklaşık 7.519 kişi
• Hoten Merkez İlçesi: yaklaşık 6.478 kişi
• Hoten Şehri: yaklaşık 6.385 kişi

Rapor, bulgularını  Tarım bölgesinin  güneyiyle sınırladı ve gözaltı politikalarının bölgenin kuzey kesiminde farklılık gösterebileceğini ve mevcut kanıtların özerk bölgenin tamamına aynı yaklaşımı uygulamak için yetersiz olduğunu belirtti.

Dokümantasyon çalışmalarının devamı

Bağımsız bir belgeleme projesi olan Sincan Kurbanları Arşivi, sızdırılmış Çin hükümeti belgelerini, hayatta kalanların tanıklıklarını ve resmi kayıtları kullanarak, Çin’in Uygurları ve diğer Türk halklarını hedef alan kitlesel toplama kamplarına kapatma kampanyasının kurbanlarını yıllardır belgeliyor.

Araştırmacılar, 143.228 çocuk tahmini sayısının asgari bir sayı olarak kabul edilmesi gerektiğini, çünkü belgelerin henüz tamamlanmadığını ve ek kayıtların daha fazla etkilenen aileyi ortaya çıkarabileceğini vurguladı.

Bu bulgular, Çin’in kitlesel gözaltı kampanyasının yalnızca orantısız sayıda Uygur’u hapse atmakla kalmayıp, aynı zamanda güneydeki Uygur anavatanında yüz binlerce çocuğu etkileyen yaygın aile ayrılıklarına da yol açtığına dair giderek artan kanıtlar dizisine katkıda bulunuyor.

Kaynaklar:

1. Sincan Mağdurları Arşivi (Shahit.biz), “Güney Sincan’da Ailelerinden Ayrılan Çocuk Sayısına İlişkin Tahmin”, 27 Temmuz 2026 tarihinde yayınlandı.
2. https://blog.shahit.biz/2026/07/27/an-estimate-on-the-number-of-children-separated-from-parents-in-southern-xinjiang