Sürgünde bile Uygur gazeteciler baskıdan kurtulamıyor. Uluslararası haber gazetecisi Kasim Abdurehim Kaşgar, ülkenin kuzeybatısındaki Sincan Uygur Özerk Bölgesi’ndeki rejimin yoğun baskısı nedeniyle 2017’de Çin’i terk ederek Amerika Birleşik Devletleri’ne gitti. Ancak Kaşgar’ın RSF’ye anlattığı gibi, zulüm bugüne kadar devam ediyor. 

Kaşgar’ın göçünün ardından Çin’deki çevresi sorguya çekildi ve bazı durumlarda hapse atıldı: “Çinli yetkililer soruşturmalarımı durdurmamı ve rejimin propagandası için çalışmamı istediler. Reddetmemin ardından geçen aylarda, bir dil okulunda birlikte çalıştığım en az on iki kişi tutuklandı ve benim hakkımda sorguya çekildi. Bazıları yedi yıla kadar hapis cezasına çarptırıldı,” diye açıklıyor  Amerikan kamu medyası Voice of America  (VOA) için Uygurlara karşı işlenen suçları araştıran gazeteci .

Arkadaşlarından Mirkamil Ahmed dokuz yıl hapis cezasına çarptırıldı. Kaşgar’ın eski meslektaşlarından dördü belirsiz suçlamalarla yedi yıl hapis cezasına çarptırılırken, sadece biri serbest bırakıldı. Diğerlerinin akıbeti bilinmiyor. Uzun yıllar takma isimle çalışan Kasim Abdurehim Kaşgar, Haziran 2023’te VOA’da yayınlanan ” Korkudan Özgürlüğe: Bir Uygur’un Yolculuğu ” belgeselinde kimliğini açıkladı.

Kaşgar’ın ruh sağlığı, yakın çevresinin hedef alınmasıyla bozuldu. “Gözaltına alındıklarını öğrendikten sonra kaygı ve depresyona girdim,” dedi. “Yetkililerden onları serbest bırakmalarını istiyorum çünkü bunun benim çalışmalarımla hiçbir ilgisi yok.” Baskıya rağmen, Kaşgar soruşturmalarına devam etme konusunda kararlı. Kapsamlı bir soruşturma sonucunda Kasim, eski meslektaşlarının gözaltına alındığını keşfetti. “Tutuklanmalarını ortaya çıkarmam üç yıl sürdü. Beş farklı ve birbirinden bağımsız kaynaktan sağlam kanıtlar topladıktan sonra ancak yakın zamanda kamuoyuna açıklama yapmaya karar verdim,” dedi RSF’ye.

2016’dan beri Pekin,  “terörizmle mücadele” adı altında Sincan eyaletinde uluslararası gözlemcilerin “soykırım” olarak nitelendirdiği ve sadece Uygur topluluğunu etkilemeyen şiddetli bir baskı kampanyası  yürütüyor . 2024 yılında Çin polisi, yerel kamu kanalı Sincan Televizyonu’nda çalışan Kazak azınlığından iki gazeteciyi  ve kimlikleri henüz doğrulanmamış birkaç gazeteciyi daha tutukladı . RSF’nin son sayımına göre, Sincan’da Sakharov Ödülü sahibi  İlham Tohti de dahil olmak üzere 79 gazeteci ve basın özgürlüğü aktivisti tutuklu bulunuyor  .

Dünyanın en büyük gazeteci ve basın özgürlüğü savunucusu hapishanesi olan ve en az 121 tutukluyu barındıran Çin,  RSF’nin 2024 Dünya Basın Özgürlüğü Endeksi’nde 180 ülke arasında 172. sırada yer alıyor .

Ön ortada yer alan Kasim Kashgar, Ağustos 2015’te Urumçi’de düzenlenen bir okul partisinde, sağdan sağa doğru, şu anda tutuklu bulunan arkadaşları Semet Ababekri, Abdukadir Rozi, Akber Osman, Mirkamil Ahmed ve Mehmut Abdukeyum ile birlikte fotoğraflanmıştır.

Kaynak : https://rsf.org/en/how-china-targets-uyghur-journalists-abroad-chilling-story-reporter-exiled-us