Son Dakika



Prof.Dr. Faiq ELEKBERLİ
Azerbaycan Bilimler Akademisi Felsefe ve Hukuk Enstitüsü öğretim Üyesi Prof.Dr.Faiq Elekberli Türk dünyası ve Doğu Türkistan meselesini ve mevcut gerçekler hakkında Reaction.az ‘a açıklamalarda bulunmuş ve daha sonra bu açıklamalarını açık net ve öz cümlelerle yorumlayan bir yazı kaleme alarak yayınlamıştır. Doğu Türkistan davasına sözleri ve yazılı ile önemli katkılar sunan sayın Hocamıza minnet ve şükranlarımızı sunuyor ve yazısını de aşağıda bilgilerinize sunuyoruz.(UYHAM)
Bu açıklama , Annam Bilimler Akademisi Felsefe ve Hukuk Enstitüsü çalışanı, doçent ve felsefe doktoru Faig Alakbarov tarafından Reaction.az’a yapılan bir açıklamada dile getirilmiştir.
Uygurlar Günümüzde De Yaşayan En Kadim Türk Halklarından Biridir.
Bugün ana vatanları Doğu Türkistan’da yaşayan Uygurların en eski Türk halklarından biri olduğunu söyleyen kişi şunları belirtti: “Yüzyıllardır büyük bir devlettiler. Sadece son yüzyıllarda bağımsızlıklarını kaybettikten sonra Çin’in etkisi altına girdiler. Son yıllarda Çin komünist rejimi Uygurlara karşı daha radikal adımlar atıyor. Özellikle Pekin rejiminin Uygurların İslami dini inançlarına karşı attığı adımlar insanlık dışıdır. Bana göre, Uygurların her yıl Ramazan ayında gündeme gelmesi tesadüf değildir. Aslında Uygurlar sürekli olarak Çin rejiminin baskısıyla karşı karşıya kalıyorlar. Ancak ABD’nin de bu konunun gündeme gelmesiyle ilgilenmesi kaçınılmazdır. ABD, Çin’in büyümesi ve güçlenmesinden rahatsızdır. Bu anlamda, Uygurların gündeme gelmesiyle ilgilenmektedir.
Türkiye Azerbaycan ve Türkistan Cumhuriyetleri Uygurları Desteklemelidir
Türk-İslam dünyası, Uygurları sadece ulusal ve dini kardeşleri için değil, insanlık adına da desteklemelidir. Her halükarda, Çin rejiminin Uygurlara karşı baskısı açıktır. Bana göre Azerbaycan, Türkiye, Kazakistan ve diğer Türk Cumhuriyetleri resmen seslerini yükseltmelidir. Böyle bir Türk birliği olmayacak! Kerkük Türkleri, Kırım Türkleri, Uygurlar, Tebriz veya Halep Türkleri için sesimizi yükseltemezsek, bu nasıl bir Türk birliği olur?!
Belki de Doğu Türkistan’da yaşananlar gerçeği tam olarak yansıtmıyor. Azerbaycan, Türkiye ve diğer Türk Cumhuriyetleri olarak bunu açıklığa kavuşturmak için hangi adımları attık?!
Demek istediğim, Türk dünyasından konuşanlar kuru sözlerden öteye geçmiyorlar. Başka bir deyişle, Doğu Türkistan’da tam olarak ne olup bittiğini veya ne olup olmadığını öğrenmek için ciddi bir çalışma yapmıyoruz. Bazıları aslında hiçbir şey olmadığını söylüyor. Başka bir deyişle, Uygurların oruçlarını zorla bozmak, onlara işkence etmek ve onları öldürmek doğru değil. Hatta Amerika Birleşik Devletleri’ndeki Uygurların liderlerinden biri olarak kabul edilen Rabi Kader’i antisemitizmle suçluyorlar. Tüm bunları ciddi bir şekilde araştırmadan herhangi bir sonuca varmak doğru değil.
Doğu Türkistan’daki Uygurlarla ilgili ciddi sorunlar olduğuna ben şahsen inanıyorum. Sadece Çin’de herkesin “Uygur meselesinde” kendi çıkarı var. Bu anlamda, konuya hassasiyetle yaklaşılmalıdır…”

Bunu Reaksiya.az – a açıqlamasında AMEA Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunun əməkdaşı, dosent, fəlsəfə doktoru Faiq Ələkbərov deyib. o, bildirib ki, uyğurlar ən qədim Türk xalqlarından biridir: “Uzun əsrlər böyük bir dövlət olublar. Yalnız son əsrlərdə müstəqiilliyini qayb edərək Çinin təsir dairəsinə düşüblər. Son illərdə Uygurlara qarşı Çinin kommunist rejimi daha radikal addımlar atır. Özəlliklə, Uygurların İslam dini inancına qarşı Pekin rejiminin addımları anti-insanidir. Məncə də, hər ilin Ramazan ayında Uygurların gündəmə gəlməsi təsadüfi deyil. Əslində uygurlar hər an Çin rejiminin təzyiqləriylə üz-üzədir. Amma bu məsələnin aktuallaşmasinda ABŞ-ın da maraqlı olmasi qaçılmazdır. ABŞ Çinin böyüməsindən və güclənməsindən rahatsızdır. Bu anlamda Uygurların məsələsinin gündəmə gəlməsində maraqlıdır. Türk-İslam dünyası isə yalnız milli və din qardaşalarına görə deyil, insanlılq naminə görə də Uygurlara dəstək olmalıdır. Hər halda, Uygurlara qarşı Çin rejiminin təzyiqi göz önündədir. Məncə, Azərbaycan, Türkiyə, Qazaxıstan və digər Türk Cümhuriyyətləri öz səslərini rəsmi şəkildə ucaltmalıdırlar. Belə Türk birliyi olmaz! Nə Kərküklər, nə Kırım türkləri, nə Uygurlar, nə Təbriz, nə də Hələb türkləri üçün səsimizi yüksəldə bilmiriksə, bu nə cür Türk Birliyidir?! Ola bilsin ki, Şərqi Türküstanda baş verənlər tamamilə həqiqəti özündə əks etdirmir. Bunu aydınlaşdırmaq üçün Azərbaycan, Türkiyə və digər Türk Cümhuriyyətləri olaraq hansı addımı atmışıq?!
Demək istədiyim odur ki, Türk dünyasından danışanlar quru sözlərdən uzağa getmirlər. Yəni Şərqi Türkistanda nəyin baş verib, ya da verməməsini dəqiqliklə öyrənmək üçün ciddi işlər görmürük. Bəziləri deyirlər ki, əslində heç nə baş vermir. Yəni uygurların oruclarının zorla pozdurulması, onlara işgəncələr verilməsi və öldürülməsi dogru deyildir. Hətta, Uygurların ABŞ-dakı liderlerinden hesab olunan Rabie Kaderi qeyri-semimimlikdə ittiham edirlər. Bütün bunları ciddi şəkildə araşdırmadan hansısa nəticələr çıxartmaq dogru deyildir. Mən inanıram ki, Şərqi Türkistanda uygurlarla bağlı problem vardır. Sadəcə, Çındəki “Uyğur məsələsi” ilə bağlı hərənin öz marağı da vardır. Bu anlamda məsələyə həssaslıqla yanaşmaq lazımdır”…
Kaynak : https://reaksiya.az/news/a-reaksiya/1395-turk-dunyasindan-danisanlar-quru-sozlerden-uzaa-getmirler
BENZER HABERLER